Stel je voor dat je naar de dokter gaat met pijn, maar de medische boeken waarop hij zich baseert, zijn bijna uitsluitend geschreven over mannen. Het klinkt als iets uit de vorige eeuw, maar dit is de realiteit waar miljoenen vrouwen in Nederland en daarbuiten dagelijks mee te maken krijgen. We moeten praten over het gat in onze medische kennis dat letterlijk levens kost.
Het "zwarte gat" in de spreekkamer
In mijn jaren als arts heb ik baby'tjes in de palm van mijn hand gehouden, geboren na een zwangerschapsvergiftiging die we niet zagen aankomen. Waarom? Omdat we de diepere oorzaak van pre-eclampsie simpelweg nog niet begrijpen. Vrouwengezondheid is decennialang behandeld als een bijzaak, een variatie op de "standaard" man.
Dit gebrek aan data is niet alleen beperkt tot zwangerschappen. Kijk maar naar deze feiten:
- Minder dan 1 procent van het wereldwijde onderzoeksgeld gaat naar specifieke vrouwenaandoeningen (kanker niet meegerekend).
- Hartziekten manifesteren zich bij vrouwen heel anders dan bij mannen, maar de diagnosemethoden zijn nog steeds afgestemd op het mannelijk lichaam.
- We weten alles over hoe Viagra werkt, maar bijna niets over hoe medicijnen precies de vrouwelijke voortplantingsorganen binnendringen.
De overgang is geen "vrouwenkwaaltje"
Het meest frustrerende vind ik de onverschilligheid rondom de menopauze. Vrouwen lopen soms tien jaar lang met klachten rond die hun leven ontwrichten, maar het wordt vaak afgedaan als "iets wat erbij hoort".
Wanneer we een medisch probleem als "normaal" bestempelen in plaats van "onacceptabel", stopt de zoektocht naar een oplossing. Dat is precies waar het nu misgaat in de Nederlandse zorg en daarbuiten. Het is geen gebrek aan wetenschap, maar een gebrek aan prioriteit.
De verborgen kracht van het microbioom
Maar er is hoop, en die komt uit een onverwachte hoek: het vaginale microbioom. Pas tien jaar geleden zijn we dit serieus gaan onderzoeken. Het werkt een beetje als de bacteriën in je darmen, maar dan specifiek voor de vrouwelijke gezondheid.
Door dit evenwicht te herstellen, kunnen we straks mogelijk:
- Vroeggeboortes voorkomen voordat ze beginnen.
- De overdracht van soa’s drastisch verminderen.
- Chronische bekkenpijn en onvruchtbaarheid aanpakken.
Wat kun je zelf doen?
De belangrijkste stap is jezelf niet langer wegcijferen. Als je merkt dat een arts je klachten wegwuift met "het zit tussen de oren" of "het hoort bij de leeftijd", vraag dan door naar genderspecifiek onderzoek. Wees je eigen advocaat in de spreekkamer.
Investeerders beginnen eindelijk in te zien dat vrouwengezondheid geen liefdadigheid is, maar een enorme markt die te lang is genegeerd. Maar we zijn er nog lang niet. Want als vrouwen gezond zijn, is de hele samenleving sterker.
Heb jij wel eens het gevoel gehad dat je klachten bij de huisarts niet serieus werden genomen omdat "het er nu eenmaal bij hoort"?