Toen de 47-jarige Stephanie last kreeg van hevige bloedingen en een groeiende buik, dacht ze direct aan de perimenopauze. In Nederland denkt momenteel 72% van de vrouwen boven de veertig dat elke vage klacht bij de overgang hoort, maar de werkelijkheid in de spreekkamer is vaak schokkend anders. But de reden achter haar vermoeidheid was geen hormoonschommeling.
Het perimenopauze-effect: Waarom we alles op hormonen gooien
De laatste tijd word je doodgegooid met content over de overgang. Van podcasts tot talkshows bij de NPO; het taboe is eindelijk doorbroken. Dat is fijn, want jarenlang leden vrouwen in stilte. Maar er zit een schaduwkant aan deze trend. We zijn zo gefocust op hormonen dat we andere, soms ernstige, medische oorzaken over het hoofd zien.
Iedereen kent de bekende hitsers en nachtelijk zweten. Maar wist je dat er inmiddels meer dan 60 symptomen aan de perimenopauze worden gekoppeld? Dat maakt de kans groot dat je een verkeerde zelfdiagnose stelt. Je koopt misschien supplementen bij Kruidvat of Etos, terwijl je eigenlijk een afspraak bij de huisarts nodig hebt voor iets totaal anders.
Pro Tip: Houd een maand lang een symptoomdagboek bij. Komen je klachten willekeurig opzetten of volgen ze een strak patroon in je cyclus? Dit is de gouden info waar je arts om zal vragen.
De grote nabootsers: Wat is het wél?
In februari 2026 waarschuwen Nederlandse gynaecologen voor de "diagnostische tunnelvisie". Vermoeidheid is daar het perfecte voorbeeld van. Ja, het kan door dalend oestrogeen komen, maar in Nederland kampen veel vrouwen ook met een vitamine B12-tekort of een trage schildklier.
Stephanie bleek uiteindelijk helemaal geen last te hebben van "overgangsbuikje". Na een echo in het ziekenhuis bleek er een vleesboom (myoom) van maar liefst 7 kilo in haar baarmoeder te zitten. Ze dacht dat ze gewoon ouder werd, terwijl haar lichaam vocht tegen een fysiek obstakel dat haar energie volledig wegzoog.
Veelvoorkomende misverstanden in de polder
Kijk naar dit overzicht om te zien hoe makkelijk symptomen verward worden:
| Symptoom | Vaak gedacht (Perimenopauze) | Mogelijke andere oorzaak |
|---|---|---|
| Brain fog | Hormoonschommeling | Long COVID of vitamine D-tekort |
| Hevige bloeding | Naderende menopauze | Vleesbomen (myomen) of poliepen |
| Gewrichtspijn | Lager oestrogeen | Beginnende reuma of artrose |
| Hartkloppingen | Opvliegers | Schildklierafwijking of stress-burnout |
Stress of hormonen: De sandwich-generatie in de knel
In Nederland zitten veel vrouwen tussen de 40 en 55 in de zogenaamde 'sandwich-fase'. Je zorgt voor opgroeiende pubers, je maakt je zorgen om je ouders en je zit op het piek van je carrière. Deze chronische stress simuleert bijna perfect de symptomen van de perimenopauze.
Stress is een enorme trigger voor nachtelijk zweten en angstgevoelens. Het is als een koffiefilter: als deze verstopt raakt door te veel druk (cortisol), stroomt niets meer door zoals het hoort. Soms heb je dus geen hormoontherapie nodig, maar een aanpassing in je levensstijl of professionele hulp bij je mentale belasting.
Verrassend feit: Recent onderzoek uit Oxford (2025) toont aan dat 1 op de 4 vrouwen die dachten in de overgang te zijn, eigenlijk kampte met een niet-gediagnosticeerde auto-immuunziekte.
Hoe weet je het zeker? De Nederlandse routekaart
Er is helaas geen simpele bloedtest die zegt: "Ja, je bent er." De hormoonspiegels van een vrouw in de perimenopauze jojoën dagelijks. Een meting op dinsdag kan totaal anders zijn dan die op donderdag. In plaats van dure commerciële tests te bestellen, kun je beter deze stappen volgen:
- Cyclus-tracking: Gebruik een app of een papieren agenda om je bloedingen te noteren.
- Fysiek onderzoek: Laat je huisarts of gynaecoloog een inwendig onderzoek doen. Een echo kan vleesbomen uitsluiten.
- Check je bloedwaarden: Vraag specifiek naar Hb (ijzer), TSH (schildklier) en vitamine D/B12.
- Therapeutische diagnose: Soms stelt een arts een korte kuur hormoontherapie (HST) voor. Verdwijnen de klachten? Dan waren het waarschijnlijk de hormonen.
- Blijf kritisch: Als de vermoeidheid blijft terwijl de opvliegers stoppen, moet je verder zoeken.
Kijk uit voor de 'telemedicine' valkuil
Het is verleidelijk om via online aanbieders even snel hormonen te bestellen. Maar zonder een fysiek onderzoek mis je misschien iets belangrijks. Zoals Mary Parman, een ervaren gynaecoloog, zegt: "Laten we niets over het hoofd zien door simpelweg aan te nemen dat het de overgang is."
Februari 2026: Nieuwe inzichten over Long COVID en de overgang
Interessant is de overlap met Long COVID, een thema dat in Nederland nog steeds actueel is. De symptomen — hersenmist, spierpijn en temperatuurwisselingen — zijn bijna identiek. Dit kan leiden tot een dubbele belasting voor je lichaam. In de wintermaanden van 2026 zien we dat veel vrouwen die dachten dat hun "winterdip" de menopauze was, eigenlijk herstellende waren van een virusinfectie.
Het doel van moderne vrouwengezondheid in 2026 is maatwerk. We moeten af van het idee dat elke vrouw boven de veertig een kant-en-klaar pakket aan klachten heeft. Je biologie is uniek, niet alleen je geboortedatum bepaalt wat je voelt.
Stephanie kreeg haar leven terug nadat haar vleesboom was verwijderd. Haar energie kwam terug zodra haar ijzergehalte herstelde. Ze had geen overgangsprobleem; ze had een chirurgisch probleem. Dat is de les voor ons allemaal: luister naar je lichaam, maar staar je niet blind op één label.
Heb jij wel eens een klacht weggezet als 'het zal de leeftijd wel zijn' om er later achter te komen dat er iets anders aan de hand was? Deel je ervaring in de reacties, vaak herkennen anderen zich meer in jouw verhaal dan in de medische handboeken.
